Wielki Meczet Sułtana Qaboosa

Wielki Meczet Sułtana Qaboosa w Maskacie to jedno z najważniejszych miejsc w północnym Omanie. Od kamiennej posadzki, wypolerowanej na wysoki połysk, bije przyjemny chłód. Odwiedzający rozmawiają szeptem, a w sali modlitewnej słychać szelest tkanin.

W dzielnicy Bawshar w Maskacie, niedaleko głównej drogi prowadzącej do centrum miasta, wznosi się Wielki Meczet Sułtana Qaboosa. To symbol islamu jako religii, nauki i cywilizacji oraz kluczowe centrum wiedzy o świecie muzułmańskim.

Obiekt zajmuje 416 000 m² i może pomieścić 20,000 wiernych. Główna sala modlitewna mieści 6,500 osób, a jej kopuła wznosi się na wysokość 50 metrów. Charakterystyczne minarety – jest ich pięć – symbolizują pięć filarów islamu: wyznanie wiary, modlitwa, jałmużna, post i pielgrzymka.

Krużganki otaczające meczet zdobią inskrypcje z Koranu oraz motywy geometryczne typowe dla różnych kultur islamu. W południowej części mieszczą się m.in. biblioteka z 20,000 woluminów, Centrum Islamskie oraz sala konferencyjna.

Planujesz odwiedzić Wielki Meczet Sułtana Qaboosa? Zobacz, co warto wiedzieć!

Sułtan Qaboos

Wiele ważnych miejsc w Omanie nosi nazwę Sułtana Qaboosa. Z czego słynął ten niezwykły człowiek?

Sułtan Qaboos (a właściwie Qaboos ibn Sa’id) urodził się w Salalah, wśród drzew kadzidlanych na południu Omanu. W wyniku bezkrwawej rewolucji w 1970 roku zdetronizował poprzedniego sułtana, a zarazem własnego ojca. Warto wiedzieć, że Said ibn-Taimur, poprzednik Qaboosa, nie znosił Zachodu do tego stopnia, że zabraniał nawet korzystania z radia i okularów przeciwsłonecznych. W 1970 r. Qaboos ustanowił Sułtanat Omanu i poprowadził zacofany kraj w kierunku dobrobytu, który trwa do dziś.

Sułtan Qaboos odziedziczył państwo, w którym było 10 km dróg asfaltowych, jeden szpital, dwie szkoły podstawowe i ani jednej średniej, a mieszkańcy nie potrafili czytać ani pisać. Prawie nigdzie nie docierał prąd, a Oman nie miał nawet lotniska, jeśli nie liczyć starego brytyjskiego pasa startowego w Ruwi.

Postępowy Sułtan, w ramach licznych reform zdelegalizował niewolnictwo, stworzył konstytucję Omanu, ustanowił rial jako walutę kraju i otworzył pierwszy uniwersytet. W zaledwie trzy lata uruchomił pierwsze lotnisko międzynarodowe w Omanie, Muscat International Airport. Wkrótce z pustyni wyrósł Intercontinental Hotel, pierwszy hotel w Omanie.

Prywatnie, Sułtan Qaboos był miłośnikiem muzyki klasycznej. W szczególności upodobał sobie organy, a te znajdujące się w Operze Królewskiej w Maskacie są drugimi pod względem wielkości na świecie. Posiadał także dwa największe jachty świata: Al Said i Fulk al Salamah.

Sułtan Qaboos ubierał się w barwne, często dopasowane stroje. Był żonaty, ale tylko przez trzy lata. Wiele źródeł podaje, że był homoseksualny, choć warto wiedzieć, że homoseksualizm w Omanie jest nielegalny po dziś dzień. Zmarł na nowotwór w wieku 79 lat, nie pozostawiając żadnego potomka. Władzę po nim w 2020 r. przejął Haitham bin Tariq Al Said, który panuje w Omanie aż do dziś.

Wielki Meczet Sułtana Qaboosa

Budowa meczetu rozpoczęła się w 1995 r. i trwała sześć lat. Powstał z inicjatywy Sułtana Qaboosa jako dar dla narodu omańskiego. Miał łączyć duchowość z edukacją i otwartością na świat.

Sułtan Qaboos chciał, aby meczet był nie tylko miejscem modlitwy, ale też dialogu. Dlatego od początku zaprojektowano przestrzeń dla turystów – wyznawców innych religii – a także centrum edukacyjne. Warto zaznaczyć, że nie każdy meczet otwarty jest dla nie-muzułmanów.

Strój muzułmański

Wejście dla turystów w Wielkim Meczecie Sułtana Qaboosa jest bardzo dobrze oznaczone. Tuż przy parkingu znajduje się wypożyczalnia, gdzie za kilka riali można wypożyczyć diszdaszę lub abaję. Wolno oczywiście przyjść też we własnym stroju, pod warunkiem, że spełnia zasady tak zwanego „pełnego stroju muzułmańskiego.”

Dla panów oznacza to spodnie do kostek i koszulę z długim rękawem. Panie muszą pamiętać o stroju (spodnie lub spódnica) zakrywającym kostki, koszuli z długim rękawem, a także o zakrytych włosach. Planując zwiedzić więcej meczetów, warto zaopatrzyć się w błyskawiczny hidżab, który zakłada się jak kominiarkę. Wiele modeli można kupić na „Temu” lub w galerii handlowej „China Market” w Maskacie.

Zwiedzający muszą pamiętać, aby materiały były nieprzezroczyste i luźne. Niedopuszczalne są również stroje z wyraźnymi motywami religijnymi lub powszechnie uważane za obraźliwe. Przy wejściu do meczetu policja turystyczna lustruje każdego odwiedzającego i jeśli uzna strój za niewłaściwy, skieruje turystę do wypożyczalni.

Półki na buty

Podobnie jak każdy inny meczet na świecie, również Wielki Meczet Sułtana Qaboosa odwiedza się na boso lub w skarpetkach. Przy wejściu do wielu sal stoją drewniane półki na buty. Choć wszystkie wyglądają identycznie, na szczęście są ponumerowane. Warto zapamiętać lokalizację i numer półki, aby odnaleźć swoje buty.

Do meczetu wchodzi się bez butów z szacunku do miejsca świętego oraz ze względów higienicznych. Meczet jest miejscem modlitwy, a wierni dotykają czołem podłogi (dywanów) podczas pokłonów, dlatego kluczowe jest utrzymanie czystości podłóg.

Sala do ablucji

Zwiedzając Wielki Meczet Sułtana Qaboosa, warto wstąpić do sali do ablucji. Sale są dwie, osobna dla kobiet i osobna dla mężczyzn. Z fontanny, znajdującej się na środku pomieszczenia, tryska krystalicznie czysta woda. Po bokach, wzdłuż ścian, ustawiono marmurowe zlewy i kraniki.

Ablucja przed modlitwą islamską to rytualne obmycie mające na celu osiągnięcie czystości duchowej i fizycznej. Składa się z kilku części:

1. Intencja: Należy w sercu wyrazić intencję dokonania ablucji przed modlitwą.
2. Bismillah: Rozpocząć ją od wypowiedzenia formuły „W imię Boga”.
3. Mycie dłoni: Trzykrotnie umyć obie dłonie, aż po nadgarstki.
4. Płukanie ust: Trzykrotnie wypłukać usta wodą.
5. Płukanie nosa: Trzykrotnie nabrać wodę do nosa (najczęściej prawą ręką) i wydmuchać ją (najczęściej lewą ręką).
6. Mycie twarzy: Trzykrotnie umyć całą twarz.
7. Mycie rąk do łokci: Umyć prawą rękę (po łokieć włącznie), trzykrotnie. Następnie powtórzyć ten sam krok dla lewej ręki, również trzykrotnie.
8. Przetarcie głowy: Zwilżyć dłonie wodą i jednokrotnie przetrzeć mokrymi dłońmi głowę, zaczynając od przodu i przesuwając ręce do tyłu, a następnie z powrotem do przodu.
9. Przetarcie uszu: Przetrzeć uszy: kciukami z zewnątrz, a palcami wskazującymi od wewnątrz.
10. Mycie stóp: Trzykrotnie umyć prawą stopę aż po kostkę. Następnie powtórzyć ten sam krok dla lewej stopy, również trzykrotnie.

Po zakończeniu ablucji zaleca się wypowiedzenie specjalnej modlitwy, aby przypieczętować akt czystości. W przypadku braku wody, ablucji można dokonać piaskiem. Oczywiście ablucji wykonuje się jedynie przed modlitwą; będąc tylko turystą nie jest potrzebna ani wskazana.

Wielka sala modlitw

Główna sala modlitewna w Wielkim Meczecie Sułtana Qaboosa sprawia piorunujące wrażenie. Jako pierwszy rzuca się w oczy gigantyczny żyrandol, jeden z największych na świecie. Pokryty 24-karatowym złotem, mierzy ponad 14 metrów wysokości i waży 11 ton. Biada temu, komu spadłby na głowę.

Pod stopami leży jeden z największych ręcznie tkanych dywanów na świecie. Wykonany w Iranie, waży 21 ton i zajmuje ponad 4,300 m². Pracowało nad nim 600 kobiet przez cztery lata. Ozdobiony 28 naturalnymi barwnikami, wzorami geometrycznymi i wersetami Koranu, ustępuje pierwszeństwa jedynie dywanowi z Meczetu Szejka Zajida w Abu Zabi.

Zwykli śmiertelnicy nie spacerują jednak po samym arcydziele. Na dywanie wyłożono dodatkowy, błękitny dywan, jednoznacznie sugerujący kierunek zwiedzania.

Wreszcie dochodzi się do ściany, nazywanej qibla i wskazującej Mekkę. Mihrab, niszę modlitewną, wyłożono błękitnymi płytkami z wersetami Koranu. Jej sufit zdobią mukarnasy, elementy architektoniczne przypominające stalaktyty. W meczetach nawiązują do jaskini Al Hira, w której schronił się Prorok Mahomet i w której doznał pierwszego objawienia Koranu.

A sam Koran ukryto w masywnych kolumnach w kolorze kości słoniowej. Nie ma na nich ani pyłku kurzu. Zresztą cały meczet lśni nieskazitelną czystością, w szczególności wielka sala modlitw.

Centrum Islamskie

Zwiedziwszy meczet, warto zajrzeć do znajdującego się na jego terenie Centrum Islamskiego. Pracownicy zapraszają do środka, częstując kawą z kardamonem, trzema rodzajami daktyli i zimną wodą. Nikogo nie nawracają, ale za to zachęcają do zadawania pytań.

Pracownica, z którą rozmawiałam, wspomniała o różnym poziomie wiedzy turystów odwiedzających Wielki Meczet Sułtana Qaboosa. Opowiedziała o pewnych seniorach z Niemiec, którzy zapytali, czy kobiety w Omanie mogą prowadzić auto. Inni byli ciekawi, czy w Omanie można wymienić żonę na kilka wielbłądów.

Chętnie opowiadała o zasadach, którymi kierują się muzułanie. Utkwił mi w pamięci jej spokój i pogoda ducha gdy opowiadała, że każda decyzja, którą podejmują na ziemi, ma wpływ na życie wieczne. Na koniec zachęciła mnie do zabrania na pamiątkę kilku darmowych książek. Ku mojemu zaskoczeniu, Wielki Meczet Sułtana Qaboosa dysponuje nawet Koranem przetłumaczonym na polski.

Wielki Meczet Sułtana Qaboosa – informacje praktyczne

Wybierasz się do Wielkiego Meczetu Sułtana Qaboosa w Maskacie? Zobacz co warto wiedzieć!

• Parking i wstęp: bezpłatne
• Godziny zwiedzania: 8:30-11:00 (oprócz piątku)
• Czas zwiedzania: około 2 godziny
• Obowiązuje pełny strój muzułmański
• W sali modlitewnej należy zachować ciszę

Jeśli masz okulary VR, Wielki Meczet Sułtana Qaboosa w Maskacie zaprasza na wirtualną podróż 3D.

Wielki Meczet Sułtana Qaboosa to nie jedyny meczet w Omanie, który można zwiedzić. Zdecydowanie warto zajrzeć do mniejszego meczetu Sułtana Qaboosa w Nizwie. Otwarty dla zwiedzających jest także zabytkowy, choć nie tak spektakularny meczet w Bahli.

Powiązane wpisy:

Rustaq Loop Oman – Informacje Praktyczne (2026 r.) Maskat – Egzotyczna Stolica Sułtanatu Omanu Bahla i Jabreen – Forty z „Baśni z tysiąca i jednej nocy”